Asystent rodziny

Pasja do pomagania innym może stać się Twoim codziennym zajęciem. Jak to zrobić? Zostań asystentem rodziny!

Asystent rodziny wspiera rodziców w prawidłowym wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczej. Pracuje bezpośrednio tam, gdzie pojawia się problem — w domu rodziny, którą obejmuje pomocą. Towarzyszy jej krok po kroku: diagnozuje trudności, wspólnie opracowuje plan pracy i motywuje do zmiany.

Asystent rodziny to specjalista od pracy socjalnej, doradca wychowawczy i przewodnik po systemie wsparcia w jednym. Zawód asystenta łączy w sobie empatię, wiedzę prawną i umiejętności organizacyjne.

Przykładowe obowiązki asystenta rodziny:

• diagnozowanie sytuacji i potrzeb rodziny;

• opracowywanie i wspólna realizacja planu pracy z rodziną;

• udzielanie indywidualnych konsultacji wychowawczych rodzicom;

• wspieranie w organizacji gospodarstwa domowego i budżetu;

• motywowanie do udziału w zajęciach grupowych i terapii;

• monitorowanie postępów oraz aktualizacja działań;

• współpraca z pracownikiem socjalnym, sądem, szkołą i innymi służbami;

• sporządzanie opinii o rodzinie na wniosek sądu;

• interwencja w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa dzieci.

Praca asystenta rodziny to połączenie wrażliwości na drugiego człowieka z konkretnym, praktycznym działaniem. Typowy dzień zaczyna się od wizyty w domu podopiecznych — rozmowy, obserwacji, sprawdzenia, jak przebiega realizacja wcześniej ustalonego planu. Asystent doradza w sprawach wychowawczych, pomaga zorganizować budżet domowy, wspiera w kontaktach z urzędami, szkołą czy poradnią.

W ciągu dnia dokumentuje swoją pracę, konsultuje się z pracownikiem socjalnym i innymi specjalistami, a w razie potrzeby reaguje na sytuacje kryzysowe.

Dlatego praca asystenta wiąże się z:

• bezpośrednim kontaktem z rodzinami w trudnej sytuacji życiowej;

• dobrą znajomością przepisów z zakresu wsparcia rodziny i pomocy społecznej;

• umiejętnością budowania relacji opartej na zaufaniu, a nie kontroli;

• gotowością do pracy w terenie i elastycznością godzin.

• Zastanów się, czy posiadasz cechy potrzebne w tym zawodzie.

Zadaj sobie pytania:

a) Czy czujesz satysfakcję, gdy uda Ci się realnie komuś pomóc?

b) Czy masz cierpliwość do długofalowej pracy, której efekty widać dopiero po miesiącach?

c) Czy potrafisz zachować spokój i opanowanie w trudnych, emocjonalnych sytuacjach?

d) Czy jesteś dobrym organizatorem i lubisz porządkować sprawy krok po kroku?

e) Czy potrafisz słuchać bez oceniania i budować relację opartą na zaufaniu?

f) Czy interesuje Cię tematyka prawa rodzinnego i pomocy społecznej?

g) Czy potrafisz wyznaczać granice, jednocześnie okazując empatię?

Jeżeli na większość powyższych pytań odpowiadasz „tak", zawód asystenta rodziny jest dla Ciebie. Przy Tobie rodziny w kryzysie znajdą realne wsparcie w drodze do samodzielności.

Nauka zawodu asystenta rodziny w Żaku to dobry wybór dla osób, które chcą łączyć pracę z realnym wpływem na czyjeś życie. Zapotrzebowanie na asystentów rośnie od momentu, gdy ustawa nałożyła na gminy obowiązek ich zatrudniania — rodziny w kryzysie potrzebują konkretnego, systematycznego wsparcia, a nie tylko interwencji.

W trakcie nauki poznasz metodykę pracy z rodziną, przepisy regulujące ten zawód i zbudujesz podstawy, dzięki którym po kursie podejmiesz pracę w placówce pomocy społecznej.

Gdzie potrzeba wsparcia rodzin, tam asystenci mogą znaleźć pracę. To zawód regulowany ustawowo, a jednocześnie wciąż rozwijający się wraz z rosnącym zapotrzebowaniem na usługi społeczne.

Przykładowe miejsca pracy asystenta rodziny:

• ośrodki pomocy społecznej (OPS/MOPS/GOPS),

• placówki opiekuńczo-wychowawcze,

• organizacje pozarządowe i fundacje działające na rzecz rodziny,

• poradnie i centra wsparcia rodziny,

• placówki oświatowe współpracujące z rodzinami w kryzysie.

Od 1 stycznia 2015 roku każda gmina w Polsce ma obowiązek zatrudniać asystentów rodzin, co czyni ten zawód stabilnym i stale poszukiwanym elementem systemu pomocy społecznej.

Zarobki asystentów rodziny są zróżnicowane i zależą przede wszystkim od miejsca zatrudnienia, doświadczenia, lokalizacji oraz wielkości gminy czy instytucji.

Według danych Sedlak & Sedlak (wynagrodzenia.pl) mediana miesięcznego wynagrodzenia asystenta rodziny w Polsce wynosi 5710 zł brutto. Połowa asystentów zarabia od 5200 zł do 7190 zł brutto, a 25% najlepiej opłacanych - powyżej 7190 zł brutto.

Zawód asystenta rodziny jest w Polsce zaskakująco młody — został formalnie wprowadzony ustawą z 9 czerwca 2011 roku o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, a przepisy weszły w życie dopiero 1 stycznia 2012 roku.

Zanim powstał jako oficjalny zawód, podobne działania — pogłębiona praca socjalno-wychowawcza w miejscu zamieszkania rodziny — prowadziły w Polsce stowarzyszenia i ośrodki pomocy społecznej już od lat 90. XX wieku.

Prace nad założeniami ustawy trwały kilka lat — Rada Ministrów przyjęła je w czerwcu 2009 roku, a projekt był odpowiedzią na negatywną ocenę dotychczasowego systemu opieki nad dzieckiem i rodziną, w tym rosnącą liczbę dzieci umieszczanych poza rodziną.

Przez pierwsze trzy lata obowiązywania ustawy zatrudnianie asystenta rodziny było dla gmin fakultatywne — dopiero od 1 stycznia 2015 roku stało się obowiązkiem ustawowym dla każdej gminy w Polsce.

Czy asystent rodziny musi mieć wykształcenie pedagogiczne lub psychologiczne?

Nie jest to konieczne. Wystarczy wykształcenie średnie (bez wymogu matury) lub wyższe na dowolnym kierunku oraz ukończenie odpowiedniego kursu spełniającego wymogi ustawowe.

Czym różni się asystent rodziny od pracownika socjalnego?

To dwie różne role. Pracownik socjalny diagnozuje sytuację i przyznaje świadczenia, natomiast asystent rodziny towarzyszy rodzinie długofalowo - zwykle przez 2–3 lata - pracując bezpośrednio w jej środowisku nad konkretnym planem zmiany.

Czy można zostać asystentem rodziny bez studiów?

Tak. Wystarczy ukończyć kurs zgodny z rozporządzeniem regulującym szkolenia na asystenta rodziny — liczy się posiadanie odpowiednich kwalifikacji, a nie kierunek studiów.